Conosci bene l'Italia? Hoe goed ken jij Italië?
Op 19 mei a.s. organiseren mijn collega's en ik weer een gezellige (en leerzame!) Italiaanse avond op de Volksuniversiteit Utrecht voor onze cursisten (plus introducé). Met een leuke quiz om je Italiëkennis te testen onder het genot van een Italiaans hapje en drankje.
Kaartjes kosten 6 euro, meld je gauw aan!
Tolk en vertaler Italiaans, docent en intercultureel mediator met een passie voor taal, literatuur en Italië.
maandag 13 april 2015
donderdag 2 april 2015
Vertalen is geen bijbaan
Gezien op het net:
Geld
verdienen met vertalen is een leuke bijbaan. Als vertaler kun je een aardig
bedrag verdienen, ook als je niet professioneel vertaald. Als beëdigd vertaler
verdien je natuurlijk aanzienlijk meer. Mogelijkheden zijn er voldoende.
Bijvoorbeeld freelance vertaalwerk op via een website.
(http://schrijfenverdien.blogspot.nl/2012/10/geld-verdienen-met-vertalen.html)
Vertalen is een vak. Hoe vaak moet dat nog worden gezegd?
Een vertaler is een hoogopgeleide professional, die zijn bron- en doeltaal tot
in de puntjes beheerst en rekening houdt met de culturele aspecten van een
tekst. Een goede vertaler weet dat er wezenlijke verschillen zijn tussen – in mijn
geval – het Italiaans en het Nederlands en dat daarmee rekening moet worden gehouden
in de vertaling. Wat in het Nederlands een pakkende slogan is, werkt mogelijk
in het Italiaans juist helemaal niet. Een vertaler kijkt dus ook kritisch naar
de stijl en de toon van een tekst, om de boodschap van die tekst zo nauwkeurig
mogelijk te kunnen weergeven in de doeltaal. Iets wat Google Translate echt
niet kan, dat lijkt me duidelijk, maar wat ook ongeschoolde ‘vertalers’, mensen die
wel een aardig woordje Engels, Frans of Duits spreken, niet beheersen.
Als ik dan advertenties tegenkom zoals die hierboven gaan
mijn nekharen overeind staan, zeker als er ook nog zo’n dikke dt-fout in staat.
Bovendien staat er een pertinente onwaarheid in, namelijk dat je als beëdigd
vertaler ‘natuurlijk’ meer verdient. Een beëdigd vertaler is een vertaler die
in het Register Beëdigde Tolken en Vertalers staat en zo bij wet gerechtigd is
om vertalingen te maken waarvoor een beëdiging nodig is, zoals juridische stukken
of officiële documenten als geboorteaktes en diploma’s. Dit zegt dus helemaal
niets over de vergoeding die hij/zij daarvoor krijgt.
Dit is nog zo’n mooie:
Een leuke manier om geld te verdienen is het vertalen van
teksten. Professioneel is dit erg moeilijk, aangezien je diploma's en
dergelijke moet hebben. Maar als bijbaantje is het goed te doen en erg
makkelijk. Je vertaalt teksten naar Frans, Duits of Engels en krijgt hier geld
voor!
(http://muyinfo.blogspot.nl/2011/12/geld-verdienen-met-het-vertalen-van.html)
Waarom zou vertalen als bijbaantje prima te doen zijn, als
het professioneel zo moeilijk is? Ja, een echte vertaler heeft inderdaad een
(ver)taaldiploma, omdat hij zijn vak moet verstaan. Zolang dat bewustzijn er
bij bedrijven – onze klanten – niet is, en zij liever in zee gaan met een
student die voor een tientje per uur hun website wel even vertaalt, zullen we
slechte vertalingen blijven tegenkomen. Gelukkig kunnen we daar af en toe
smakelijk om lachen – al is het natuurlijk eigenlijk om te huilen.
Labels:
beëdigd vertaler,
beëdigde vertaling,
interculturele communicatie,
Italiaans,
Italiaanse taal,
Rbtv,
vertaalblunder,
vertaalmachine,
Vertalen,
vertaler,
vertaling,
zzp
Locatie:
Rotterdam, Nederland
donderdag 5 maart 2015
Webinar literair vertalen
Op 13 oktober 2015 geef ik samen met Miriam Bunnik een webinar over literair vertalen.
Literair vertalen: wat komt er allemaal bij kijken?
Literair vertalen is een vak apart. Veel vertalers hebben de ambitie om ooit een roman te vertalen. Maar wat komt daar allemaal bij kijken? Hoe kom je in het vak terecht? Welke opleidingen, beroepsverenigingen en ondersteunende instanties zijn er? Welke specifieke vaardigheden heb je nodig? Hoe werk je met meerdere vertalers aan een boek? Tijdens dit taaloverstijgende webinar delen wij onze ervaring als literair vertaalduo.
Schrijf je nu in via de website van KTV Kennisnet!
Literair vertalen: wat komt er allemaal bij kijken?
Literair vertalen is een vak apart. Veel vertalers hebben de ambitie om ooit een roman te vertalen. Maar wat komt daar allemaal bij kijken? Hoe kom je in het vak terecht? Welke opleidingen, beroepsverenigingen en ondersteunende instanties zijn er? Welke specifieke vaardigheden heb je nodig? Hoe werk je met meerdere vertalers aan een boek? Tijdens dit taaloverstijgende webinar delen wij onze ervaring als literair vertaalduo.
Schrijf je nu in via de website van KTV Kennisnet!
woensdag 4 februari 2015
#lovemyjob
Ik schreef al eens over mijn dilemma’s als zzp’er.
Over hoe moeilijk het soms is om werk en privé gescheiden te houden, vooral als
je werk is ontstaan uit een grote liefde, en dus sterk verbonden is met je
privéleven. Over hoe ik in 2008 besloot voor mezelf te beginnen, zodat ik elke
dag met Italië en het Italiaans bezig kon zijn en alleen maar leuke dingen hoefde
te doen.
En nu, in 2015, is het zover. Jaren van hard werken, jezelf
bewijzen en netwerk opbouwen beginnen hun vruchten af te werpen. Het is begin
februari en mijn agenda zit eigenlijk tot 1 augustus al vol. De eerste
boekvertaling van dit jaar is ingeleverd en ik ga meteen door met een spannend
nieuw project, waarover later zeker meer zal verschijnen op dit weblog. Het
heeft iets te maken met de Italiaanse keuken, en ik zit regelmatig watertandend
achter mijn computer tijdens het vertalen. Ook daarna hoef ik me niet te
vervelen, want de uitgever heeft ons al een nieuw boek ter vertaling
aangeboden. Na drie delen politiethriller van Costantini mogen we onze tanden
weer eens in een echt literair werk zetten, en daar hebben we natuurlijk heel
veel zin in. Er staat al een leuke tolkopdracht van drie dagen in mijn agenda
voor mei, een stoomcursus Italiaans met een dame die voor haar werk vaak naar
Italië zal gaan en natuurlijk de altijd inspirerende lessen aan de
Volksuniversiteit Utrecht. En de gaatjes vul ik met alle plezier op met andere
leuke vertaal-, tolk- en redactieklussen.
Waar 2014 zakelijk gezien een wat minder goed jaar was,
lijkt 2015 dus geweldig te worden. Kom maar op, ik ben er klaar voor! #lovemyjob
Labels:
boekvertaling,
freelance,
Italiaans,
Italiaanse keuken,
Italiaanse les,
Italiaanse literatuur,
Italiaanse taal,
Italië,
literair vertalen,
taalcursus,
tolk,
tolken,
Volksuniversiteit Utrecht,
zzp
Locatie:
Rotterdam, Nederland
woensdag 14 januari 2015
Slechte brontekst, slechte vertaling?
Dat vertalen niet zomaar het omzetten van woorden van de ene in de andere
taal is, weten we natuurlijk. Een vertaler moet rekening houden met de stijl
van een tekst, de culturele achtergrond van de lezer en taalspecifieke
kenmerken. Als vertaler ben je soms dus aan het herschrijven, omdat een bepaalde tekst in het Nederlands de
boodschap perfect overbrengt, terwijl je in het Italiaans de plank volledig zou
misslaan. Een vertaler is daarom ook een zeer kritische lezer. Voordat ik aan een vertaling begin, analyseer
ik een tekst altijd. Daarbij kijk ik naar het doel van de tekst, de beoogde
lezer en de stijl, en aan de hand van die analyse kies ik voor een bepaalde
vertaalstrategie. De ene keer blijf ik wat dichter bij de brontekst dan de
andere keer, en soms kom ik tot de conclusie dat de brontekst simpelweg slecht
is.
En dan? Dat is een pittig vertalersdilemma en de meningen lopen dan ook
uiteen. De een zegt: slechte brontekst, slechte vertaling, terwijl de ander
vindt dat je best hier en daar wat mag veranderen om de doeltekst beter te
maken. Vooral in het geval van boekvertalingen is dit soms een groot probleem.
Natuurlijk zijn niet alle romans even goed geschreven, maar de uitgever wil
vanzelfsprekend wel dat er voor het Nederlands publiek een prettig leesbaar boek ontstaat.
Juist omdat ik als vertaler een boek zo goed lees, haal ik er met enige
regelmaat fouten uit. Een personage dat eerst groene en daarna donkere ogen
heeft. Fouten in de tijdlijn, of historische fouten. Zo werd er ooit in een
boek dat wij vertaalden gesproken over de klok op de Eiffeltoren die aftelde
naar het jaar 2000. Alleen speelde het verhaal in 1989, en toen hing die klok
er natuurlijk nog niet. Een bepaald uitzicht over Rome kan ik op basis van mijn
kennis van die stad nog controleren, maar hoe zit het als een boek in Tripoli
speelt? Moet je als vertaler alles controleren wat de auteur heeft geschreven?
En als bepaalde dingen niet blijken te kloppen, moet je die dan verbeteren? Wat
als de auteur het bewust heeft gedaan? Dagelijkse kost voor een vertaler.
Andere vertalers pakken het wellicht anders aan, maar ik kies er vaak
voor om met mijn opdrachtgever (de uitgever) te overleggen. En in sommige
gevallen moet je de Italiaanse uitgeverij of de schrijver erbij betrekken. Slechte
brontekst, slechte vertaling? Nee, liever niet, maar soms heeft dat heel wat voeten in de aarde.
maandag 5 januari 2015
Gelukkig Nieuwjaar! Buon Anno Nuovo!
Na een heerlijk weekje in de Franse sneeuw begint het nieuwe
jaar vandaag voor mij ook op werkgebied. Natuurlijk allereerst mijn beste
wensen voor 2015! Dat het maar een jaar vol mooie boeken. boekvertalingen,
tolkopdrachten en andere leuke projecten mag worden. Er staat al het een en
ander op stapel. Deze maand leggen Miriam en ik de laatste hand aan het laatste
deel van Costantini’s trilogie van het kwaad en dat zal in april in de winkels
liggen. Eind maart ga ik naar mijn geliefde Rome, en dan begin mei weer voor
een seminar voor docenten Italiaans. Een aantal mooie projecten die zo goed als
zeker doorgaan, andere die nog onzeker zijn. Ik ben benieuwd wat 2015 mij nog meer gaat
brengen!
Labels:
boek,
boekvertaling,
De wortels van het kwaad,
Italiaanse literatuur,
Jij bent het kwaad,
literair vertalen,
literatuur,
Roberto Costantini,
vers van de pers,
Vertalen,
vertaler,
vertaling,
zzp
Locatie:
Rotterdam, Nederland
dinsdag 23 december 2014
Geen Italiaanse kerst zonder panettone
Waar Nederlandse
supermarkten in december vol liggen met kerstkransjes en kerststollen, eten
Italianen in de kerstperiode graag een panettone. Een panettone is een luchtig
brood met rozijnen en gekonfijte vruchtjes, in een karakteristieke ronde vorm.
Oorspronkelijk komt de panettone uit Milaan, maar inmiddels wordt hij in heel
Italië gegeten. Over het ontstaan van de panettone doen verschillende verhalen
de ronde, maar het mooist vind ik toch het verhaal waarin de naam panettone
wordt verklaard.
Het is Kerstmis 1495.
Ludovico il Moro, de hertog van Milaan, heeft alle belangrijke mensen van de
stad uitgenodigd op zijn kasteel voor een uitgebreide kerstlunch. Het is bijna
tijd voor het dessert als de kok erachter komt dat hij dat heeft laten
verbranden. Dit kan hem de kop kosten, en de kok is wanhopig. Dan komt Toni,
een keukenhulp die al tijden verliefd is op de dochter van de kok, aanzetten
met een door hem gebakken zoet brood met cederappel en rozijnen. De kok
serveert dit brood in plaats van de verbrande desserts en wacht vol spanning de
reactie van de hertog en zijn gasten af. Gelukkig is iedereen enthousiast, en
sindsdien vieren de Milanezen kerst met il
pan de Toni, het brood van Toni. Natuurlijk trouwt Toni later met de
dochter van de kok en leven zij nog lang en gelukkig.
Se non è vero, è ben trovato, zullen we
maar zeggen, als het niet waar is, is het in elk geval een mooi verhaal. Er wordt in
Italië overigens niet alleen panettone gegeten met Kerstmis. Niet voor niets betekent het Hebreeuwse Bethlehem, de geboorteplek van
Jezus die van het brood zijn belangrijkste symbool maakte, ‘huis van het brood’.
Om die reden vind je pandolce in Genua, pangiallo in Ferrara, panvisco in Bari, panforte in Siena, pancertosino in Bologna en pandoro in
Verona.
Buon Natale!
Abonneren op:
Posts (Atom)





